Ashraellen
Cykl literacko-badawczy · siedem książek
Siedem ludzkich podatności. Siedem samodzielnych światów literackich. Jedna próba zrozumienia, jak zwyczajne pragnienia, lęki i potrzeby stopniowo zaczynają kierować ludzkimi wyborami.
Nie o wadach jako wyroku — lecz o człowieku, który nie zawsze dostrzega moment, gdy jego własna siła staje się słabością.
Punktem wyjścia SEVEN jest znany z historii schemat siedmiu ludzkich podatności. Cykl nie proponuje jednak prostego podziału ludzi na „chciwych”, „pysznych” czy „pożądliwych”. Interesuje go chwila przejścia: kiedy zrozumiałe dążenie staje się nadmierne, splata się z innymi motywami, zaczyna usprawiedliwiać postępowanie i stopniowo zmienia samego człowieka.
Nie jest to siedem odmian tej samej fabuły. Intryga kryminalna, porządek społeczny czy osobiste relacje stawiają człowieka wobec odmiennych wyborów. Gatunek wynika tu z tego, jaką stronę ludzkiej podatności pozwala zobaczyć opowieść.
W odróżnieniu od schematu lub krótkiego przykładu psychologicznego powieść pokazuje upływ czasu: obietnicę, pierwszy kompromis, konsekwencje, przyzwyczajenie i następny moment wyboru. W ten sposób powstaje przestrzeń do obserwowania wewnętrznej logiki postaci, bez konieczności przypisywania jej z góry diagnozy lub moralnej oceny.
Księga I · GREED
Psychologiczna powieść kryminalna o tym, jak pragnienie posiadania więcej, lęk przed stratą, nadzieja i usprawiedliwianie własnych decyzji stopniowo przesuwają granice tego, co dopuszczalne. Oszust szuka czyjejś podatności na zranienie; ktoś inny szuka szansy. Co dzieje się, kiedy te poszukiwania się spotykają?
Powieść w trakcie pracy · rękopis w języku rosyjskim
Księga II · PRIDE
Kraj o wielkiej historii na nowo uczy się być z siebie dumny. Po dziesięcioleciach jego ulice są czyste, instytucje sprawnie działają, lecz przynależność staje się przywilejem. Człowiek może być krajowi potrzebny przez całe życie, a jednak nigdy nie zostać uznany za swojego. Dystopia o dumie, która przeobraża się w przekonanie o własnej wyjątkowości i nierówność zapisaną w administracyjnych regułach.
Opracowano koncepcję literacką
Księga III · LUST
Pożądanie obiecuje bliskość, przyjemność i wolność. Gdzie jednak przebiega granica, za którą przyciąganie zmienia się w pragnienie posiadania drugiego człowieka? Trzecia opowieść podejmie temat tego niełatwego obszaru ludzkich relacji.
Na etapie koncepcji
Historyczne nazwy siedmiu „grzechów głównych” służą tu za drogowskazy, a nie gotowe portrety ludzi. Można za nimi dostrzec różne sfery codzienności: zdobywanie i zachowywanie, godność i uznanie, przyciąganie, porównywanie się, obronę granic, zaspokojenie i odpoczynek.
Poniżej przedstawiamy siedem perspektyw na znajome ludzkie dążenia. Pierwsze trzy przybierają już postać książek, a cztery pozostałe czekają na własne opowieści.
Potrzeba dostatku nie staje się niebezpieczna przez samo pragnienie posiadania więcej, lecz wtedy, gdy żaden wynik nie wydaje się wystarczający. Jak oczekiwanie na kolejną wygraną zmienia ocenę ryzyka i zdolność odrzucenia oferty?
Duma potrafi jednoczyć ludzi wokół wspólnej przeszłości. Co dzieje się, kiedy ta jedność zaczyna potrzebować granicy między „prawdziwie swoimi” a wszystkimi pozostałymi — i przestaje dopuszczać przyznanie się do błędu?
Samo przyciąganie nie oznacza podporządkowania. Czy jednak pragnienie może pozostać wolne, jeśli drugi człowiek staje się narzędziem potwierdzania własnej atrakcyjności, władzy albo wyjątkowości?
Porównywanie pozwala dostrzec drogę innych i własne możliwości. Co jednak się dzieje, gdy cudza radość staje się osobistą porażką, a sprawiedliwość zaczyna oznaczać konieczność odebrania drugiemu jego sukcesu?
Gniew może być odpowiedzią na przemoc lub naruszenie granic. W którym momencie obrona przemienia się w pragnienie ukarania za wszelką cenę? Jak pamięć o krzywdzie, przekonanie o własnej racji i poparcie otoczenia zmieniają decyzje?
Człowiek potrzebuje przyjemności, sytości i ukojenia. A jednak zaspokojenie potrzeby nie zawsze przynosi poczucie, że wystarczy. Czy można opowiedzieć historię nadmiaru wykraczającą poza jedzenie — o niemożności zatrzymania się przed kolejnym zakupem, doznaniem lub przeżyciem?
Odpoczynek, zatrzymanie się i odmowa udziału w bezsensownym wyścigu są człowiekowi potrzebne. Czym jednak świadomie wybrana przerwa różni się od stanu, w którym stopniowo rezygnuje on z uczestniczenia we własnym życiu? Szczególnie ważne jest tu, by nie mylić moralnej etykiety ze zmęczeniem, chorobą czy okolicznościami.
O strukturze cyklu: Chciwość, Pycha i Pożądanie to trzy pierwsze książki. Zazdrość, Gniew, Nieumiarkowanie i Acedia wyznaczają obszar kolejnych tematów; ich literackie światy i kolejność pozostają jeszcze do wymyślenia.
SEVEN kieruje się przede wszystkim do czytelnika literatury pięknej. Aby wejść w ten cykl, nie trzeba studiować protokołów badawczych, znać historii moralności religijnej ani podzielać hipotez autora. Każda książka powinna działać jako samodzielne dzieło — z własnymi bohaterami, światem, napięciem i ludzkimi decyzjami.
Cykl może zainteresować miłośników powieści psychologicznych i dystopii, opowieści o zawodnych usprawiedliwieniach, stopniowej przemianie charakteru, moralnie niejednoznacznych sytuacjach i historiach, w których zagrożenie nie zaczyna się od potwora, lecz od zrozumiałego dla każdego „przecież chciałem dobrze”.
Czytelnik spotka tu nie ilustracje definicji, ale ludzi, których decyzje mogą jednocześnie budzić współczucie, sprzeciw i poczucie rozpoznania czegoś znajomego. Jedną postać można rozumieć, nie usprawiedliwiając jej; inną — potępiać za czyn, nie uznając jej przez to za całkowicie złą. Przestrzeń dla takiej niezgody stanowi ważną część zamysłu literackiego.
W obszarze literatury możliwy jest dialog redakcyjny, praca nad rękopisami, przekłady, współpraca wydawnicza, rozmowy z czytelnikami i prezentacje cyklu. Różne gatunki w obrębie SEVEN są świadomym wyborem: wspólny temat nie wymaga identycznej formy artystycznej.
Zainteresowani badacze mogą osobno pracować nad sformułowaniami, niejednoznacznymi przypadkami i procedurami niezależnej oceny. Krytyka jest szczególnie cenna tam, gdzie ten sam czyn dopuszcza kilka przekonujących interpretacji: takie rozbieżności pomagają doprecyzować pytania przed rozpoczęciem weryfikacji.
Praca redakcyjna i naukowa wymagają innych kryteriów jakości. W powieści liczą się wiarygodność artystyczna i złożoność ludzkiego doświadczenia; w badaniach — jasność definicji, możliwość podważenia twierdzeń i powtarzalność procedury. Zadania te mogą się wzajemnie wzbogacać, lecz nie powinny się zastępować.
GREED ma już własną stronę z fragmentem powieści. PRIDE również otrzymała osobną stronę z fragmentem „Sala Chwały”. Równolegle będą trwały prace nad rękopisami i stopniowo powstawać będą kolejne światy literackie. Każda opowieść będzie mieć własną atmosferę, gatunek i ton.
Z czasem pojawią się tu nowe okładki, opisy i fragmenty literackie. Czytelnik będzie mógł śledzić, jak z pytań filozoficznych stopniowo rodzą się utwory.
Powieść nie dowodzi hipotezy. Dobra powieść potrafi pokazać, gdzie hipoteza okazuje się zbyt prosta.
Badania stawiają pytania, na które sama konstrukcja fabuły nie wystarcza: czy istnieją trwałe różnice między siedmioma kategoriami, jak porównywać przypadki niejednoznaczne i co mogłoby obalić wygodne wyjaśnienie. Rozważane możliwości obejmują wspólny mechanizm, wzajemne oddziaływanie motywów, zmieniające się konfiguracje oraz błąd tkwiący w pierwotnej klasyfikacji.
Obecny pakiet metodologiczny v03 nie został jeszcze zamknięty ani poddany planowanej niezależnej ocenie. Strona badawcza przedstawia jego dokumenty, ograniczenia i dalszą procedurę pracy.
— mark of presence